کشور با موج گسترده‌ای از آنفلوآنزا مواجه شده است که بر اساس گزارش یک اپیدمیولوژیست برجسته، میزان شیوع آن به مراتب از آستانه‌های هشدار سلامت عمومی عبور کرده است. این وضعیت، نگرانی‌هایی را درباره سلامت جامعه و فشار بر نظام درمانی ایجاد کرده است.
آنفلوآنزا: عبور شیوع از مرزهای هشدار در سراسر کشور
دکتر احمد مهری، اپیدمیولوژیست و کارشناس سلامت عمومی، در گفتگو با رسانه‌ها از وضعیت نگران‌کننده آنفلوآنزا در ایران خبر داد. با آغاز فصل سرما و کاهش تهویه در فضاهای بسته، آمار ابتلا به این بیماری تنفسی ویروسی به‌شدت افزایش یافته است. طبق نظام مراقبت بهداشتی کشور، حد هشدار برای شیوع آنفلوآنزا در نمونه‌های تنفسی ۱۰ درصد تعریف شده است؛ اما آمار کنونی از رسیدن این میزان به بیش از ۳۰ درصد حکایت دارد که نشان‌دهنده شیوع سه تا چهار برابری نسبت به حد هشدار است. این موج گسترده تقریباً تمامی استان‌های کشور را درگیر کرده و علائمی چون بدن‌درد، سرفه، تب و بی‌حالی از نشانه‌های رایج آن در افراد مبتلا است.
آنفلوآنزا و گروه‌های آسیب‌پذیر: لزوم مراقبت‌های ویژه
نگرانی اصلی در مواجهه با موج کنونی آنفلوآنزا، نه صرفاً ابتلا، بلکه احتمال بدحال شدن و پیامدهای جدی‌تر، از جمله بستری شدن در بیمارستان و در موارد حاد، مرگ‌ومیر در گروه‌های پرخطر است. این اپیدمیولوژیست تأکید کرد که افراد زیر بیش از دیگران در معرض خطر عوارض شدید آنفلوآنزا قرار دارند:
کودکان خردسال
سالمندان
زنان باردار
بیماران مبتلا به دیابت
افراد دارای فشار خون بالا و بیماری‌های قلبی-عروقی
بیماران سرطانی
کسانی که داروهای تضعیف‌کننده سیستم ایمنی مصرف می‌کنند
دکتر مهری به والدین هشدار داد که از بردن کودکان بیمار به منزل پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌ها خودداری کنند، چرا که سالمندان از آسیب‌پذیرترین گروه‌های جمعیتی در برابر این بیماری هستند و انتقال ویروس به آنها می‌تواند عواقب جبران‌ناپذیری داشته باشد.
پیشگیری از آنفلوآنزا: توصیه‌های ضروری برای کاهش انتقال ویروس
شیوه انتقال ویروس آنفلوآنزا شباهت زیادی به ویروس کرونا دارد و از طریق قطرات تنفسی در محیط‌های بدون تهویه و مکان‌های پرجمعیت به سرعت منتشر می‌شود. برای کند کردن مسیر انتقال بیماری و کنترل موج آنفلوآنزا، رعایت پروتکل‌های بهداشتی و نکات پیشگیرانه ضروری است:
افراد دارای علائم بیماری از حضور در تجمعات و محیط‌های شلوغ خودداری کنند تا از شیوع بیشتر جلوگیری شود.
در صورت لزوم حضور در جمع، استفاده از ماسک و رعایت فاصله فیزیکی، به ویژه با گروه‌های پرخطر، اکیداً توصیه می‌شود.
شستشوی مکرر دست‌ها با آب و صابون یا استفاده از محلول‌های ضدعفونی‌کننده الکلی.
اجتناب از لمس چشم‌ها، بینی و دهان با دست‌های آلوده.
رعایت تهویه مناسب در فضاهای بسته و محل کار.
در شرایط فعلی، کاهش تجمعات غیرضروری و دورکاری در صورت امکان می‌تواند به مدیریت بهتر بحران کمک کند.
درمان و مراقبت‌های پزشکی آنفلوآنزا: چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
بیشتر موارد آنفلوآنزا با مراقبت‌های خانگی و داروهای علامتی (مانند کاهش‌دهنده تب، سرفه و بی‌حالی) بهبود می‌یابند. تفاوت اصلی آنفلوآنزا با سرماخوردگی در شدت علائم و بروز ناگهانی تب، بدن‌درد و خستگی شدید است. نکته حائز اهمیت این است که مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک‌ها در درمان آنفلوآنزا که یک بیماری ویروسی است، هیچ جایگاهی ندارد و تنها در صورت تشخیص عفونت باکتریایی ثانویه توسط پزشک تجویز خواهد شد.
در صورت بروز علائم هشداردهنده زیر، مراجعه فوری به پزشک ضروری است:
تنگی نفس یا مشکل در تنفس
درد یا فشار مداوم در قفسه سینه یا شکم
سرگیجه ناگهانی و شدید
تهوع و استفراغ مداوم
بدتر شدن روزبه‌روز علائم بیماری
تشدید بیماری‌های زمینه‌ای
در این موارد، بررسی اکسیژن خون و وضعیت ریه‌ها توسط پزشک و در صورت نیاز، بستری شدن در بیمارستان برای دریافت درمان‌های حمایتی لازم است. در خصوص مصرف دمنوش‌ها و گیاهان دارویی، اگرچه مایعات گرم می‌توانند به تسکین علائم آنفلوآنزا کمک کنند، اما مصرف بیش از حد آنها یا استفاده از ترکیبات نامناسب نیز ممکن است عوارض جانبی به دنبال داشته باشد و باید متعادل و تحت نظر توصیه‌های متخصصین باشد. واکسیناسیون سالانه آنفلوآنزا نیز به خصوص برای گروه‌های پرخطر، یکی از مؤثرترین راه‌ها برای پیشگیری از شدت بیماری و عوارض آن محسوب می‌شود.
مجله زیبایی و سلامت دکتر آناهیتا کریمی
مطالب مرتبط
- تأثیرات ماندگار شعار «فرزند کمتر، زندگی بهتر» بر الگوهای فرزندآوری و چالش‌های سقط جنین در ایران و جهان
- صندلی‌های خالی رزیدنتی، زنگ خطر بحران کمبود پزشک اطفال در کشور را به صدا درآورد
- تامین اجتماعی به ابهامات گسترده درباره نسخه یک میلیون تومانی سرماخوردگی واکنش نشان داد
- تأثیرات ماندگار شعار «فرزند کمتر، زندگی بهتر» بر الگوهای فرزندآوری و چالش‌های سقط جنین در ایران و جهان
